Een reis langs Mucha’s wereld

Van Moravische bodem

Alfons Mucha werd in 1860 geboren in Ivančice, in Zuid-Moravië. Hij groeide op in een regio bekend om haar folklore, glooiende landschappen en wijncultuur. Al op jonge leeftijd bleek zijn tekentalent uitzonderlijk. Na omzwervingen in Wenen en München vertrok Mucha eind 19e eeuw naar Parijs, waar hij kennismaakte met de legendarische actrice Sarah Bernhardt. Met zijn lithografische theateraffiches voor Bernhardt brak hij internationaal door. Mucha's stijl - bekend als Le Style Mucha -  werd de basis van de Art Nouveau beweging.
 
Kenmerkend zijn:

• vloeiende lijnen en ornamentale vormen
• bloemmotieven en klimplanten
• zachte, harmonieuze kleuren
• sierlijke vrouwelijke figuren
• een dromerige, tijdloze elegantie

Een werkplaats in een kasteel

In 1910 keerde Mucha terug naar Tsjechië om te werken aan zijn meest ambitieuze project: Het Slavische Epos. Deze cyclus bestaat uit twintig monumentale schilderijen van circa zes bij acht meter, waarin de geschiedenis en mythologie van de Slavische volkeren centraal staan.
 
Vanwege de enorme afmetingen vond Mucha een geschikte werkplek in chateau Zbiroh in de regio Pilsen. Hier woonde en werkte hij veertien jaar lang aan dit levenswerk. Tijdens een rondleiding door het kasteel is de Mucha-zaal te bezoeken, waar zijn aanwezigheid nog tastbaar is.
 

Het Slavisch Epos

In 1928, na het voltooien van de Slavische Epos, schonk Mucha de cyclus aan de de Tsjechische hoofdstad Praag. Zijn wens was dat de Slavische Epos op een waardige locatie in Praag tentoongesteld zou worden, het liefst in een speciaal paviljoen. De originele schilderijen worden op dit moment in het kasteel van Moravský Krumlov in Zuid-Moravië geëxposeerd. Die naar verluidt hier tot 2031 zullen blijven.
 

Mucha locaties in Praag

In Praag zijn verschillende locaties waar het werk en de nalatenschap van Alfons Mucha bewonderd kunnen worden.

• Mucha Museum – Savarin Palace: Gevestigd in een barok paleis nabij het Wenceslasplein. Dit museum is officieel erkend door de Mucha Foundation en omvat bijna negentig werken van Mucha, waaronder schilderijen, affiches, tekeningen en persoonlijke objecten.
• Muchovo Muzeum (Mucha Museum): Dit museum in de Oude Stad omvat schilderijen, posters, tekeningen, boeken en foto's, evenals digitale projecties, en is de enige plek in Praag waar uitsluitend originele werken worden tentoongesteld. De tentoonstelling is onderverdeeld in vier thematische gebieden:
  1. Mucha en zijn thuisland
  2. “le style Mucha”
  3. Art Nouveau, Mucha – een visionair
  4. Het Slavische Epos

• In het art-nouveau gemeentehuis Obecní dům ontwierp Mucha plafondschilderingen met verwijzingen naar de Tsjechische en Moravische geschiedenis.
• In het Beurspaleis (Veletržní palác) in Holešovice, onderdeel van de Nationale Galerie, zijn werken van Mucha opgenomen in de vaste collectie moderne kunst.
• Daarnaast ontwierp Mucha een van de glas-in-loodramen in de Sint-Vituskathedraal op de Praagse Burcht. Het raam bevindt zich aan de rechterzijde bij binnenkomst en is uitgevoerd in zijn kenmerkende art-nouveaustijl.

Zuid-Moravië: Mucha’s inspiratiebron

In Zuid-Moravië, nabij de wijnstad Znojmo, loopt de Mucha Trail (Muchova stezka). Een 50 kilometer lange fietsroute door het landschap dat Mucha inspireerde. De route start in Moravský Krumlov en voert door natuurgebied Karlov, langs bloemenvelden, dorpen en culturele bezienswaardigheden.
 
De tocht eindigt in Hrušovany nad Jevišovkou, waar Mucha in zijn jonge jaren een fresco schilderde op het plafond van het stadhuis. Dit werk bleef decennialang verborgen onder pleisterwerk en is daardoor uitzonderlijk goed bewaard gebleven.
 
Ook Mikulov en Mucha’s geboorteplaats Ivančice zijn nauw met hem verbonden. In Mikulov herinnert een gedenkplaat aan zijn verblijf, terwijl het museum in Ivančice sinds 2025 de tentoonstelling “Mucha en Folklore: De wedergeboorte van Slavische schoonheid en harmonie” presenteert. Deze expositie is te zien in het oude stadhuis en belicht hoe folklore en nationale identiteit een steeds grotere rol gingen spelen in zijn werk.

Het graf van Mucha

  Alfons Mucha overleed op 14 juli 1939, kort na de Duitse bezetting van Tsjecho-Slowakije. Hij werd begraven op de begraafplaats van Vyšehrad in Praag, in de Slavín-tombe. Ondanks het nazi-bevel dat alleen familieleden aanwezig mochten zijn, namen meer dan honderdduizend Tsjechen afscheid. Een stille daad van nationaal verzet en eerbetoon aan een van de grootste Tsjechische kunstenaars.

  
Ontdek het erfgoed van kunstenaar Alfons Mucha in Tsjechië​